Beata Sabała-Zielińska: Pięć Stawów. Dom bez adresu

Prószyński i S-ka, Warszawa 2020.

W górze

Schronisko w Pięciu Stawach, położone wysoko w górach, ma swoją wielką i ciekawą historię. Beata Sabała-Zielińska dzięki współpracy z dwiema właścicielkami tworzy obszerną i bardzo atrakcyjną w lekturze monografię miejsca. Udaje jej się nie tylko zebrać anegdoty i materiały składające się na historię obiektu, ale też - odtworzyć ducha miejsca, uświadomić odbiorcom, że mają do czynienia z nietypowym i wyjątkowym domem dla turystów oraz wspinaczy. Przeszłość odtwarza autorka między innymi dzięki niepublikowanym zapiskom Marii Krzeptowskiej, zapiskom, co trzeba zaznaczyć, dowcipnym. Czytelnicy będą mogli zanurzyć się w świecie wspomnień i bogatych charakterów. Tu każda postać, wkraczająca do opowieści, natychmiast skupia na sobie całą uwagę: daje szansę przeżywania na nowo kolejnych wydarzeń. Sabała-Zielińska zajmuje się przeplataniem trzech tematów: jeden to bohaterowie: właściciele miejsca, ale też stali bywalcy czy co barwniejsi turyści. Drugi - samo miejsce. Organizacja przestrzeni, ściany, przez które hula wiatr, brak udogodnień, do których dzisiejsi roszczeniowi turyści są przyzwyczajeni. Trzecie zagadnienie to warunki, które na pewne rozwiązania nie pozwalają, inne - wymuszają. Kwestie aprowizacji, elektryczności, docierania na górę lub... przymusowego mieszkania tu przez czas, w którym śnieg odetnie schronisko od świata - dodaje to smaku całości.

W pierwszej kolejności autorkę interesują ludzie. Rozmawia nie tylko z obecnymi właścicielkami schroniska, ale też ze stałymi bywalcami, tymi, którzy mogą przedstawiać życie schroniska i przypominać ciekawe wydarzenia. Sięga po spisywane materiały. To wszystko łączy się w opowieść anegdotyczną i wesołą, ale też spójną i wypełnioną intrygującymi charakterystykami. Dla tych, którzy w Pięciu Stawach bywają, nie będzie tu zaskoczeń - ale odbiorcy uzyskają fascynującą opowieść z życia górskiego schroniska. Zwykłym czytelnikom oraz fanom literatury górskiej spodobać się może zwłaszcza zestaw problemów związanych z prowadzeniem takiego miejsca. Autorka sprawdza, w jaki sposób dostarcza się tutaj ciężkie zakupy, jak wywozi śmieci czy ścieki - w końcu na taką wysokość nie da się dotrzeć samochodem. Perypetie związane z pokonywaniem trasy są mocno rozbudowane i rozciągnięte w czasie, uzależnione od pomysłowości górali i od technicznych możliwości w danym momencie. Odbiorcy dowiedzą się też, czego w schronisku na pewno nie będzie. Pojawiają się w książce historie legendarnych imprez i wypadków górskich, analizy współpracy z TOPR-em, ekstrawaganckie pomysły bywalców lub... noclegi na podłodze. Beata Sabała-Zielińska opisuje między innymi sytuacje dzisiaj już ze względu na zmieniające się przepisy niedozwolone, a kiedyś zapewniające dodatkowe atrakcje. Nie zabraknie opowieści o przyrodzie: o niedźwiedziach odwiedzających schronisko i o traktowaniu Pięciu Stawów jak podwórka przez dzieci.

Jest to książka bardzo gęsta i napisana ciekawie. Dynamiczna, wciągająca i zapewniająca spokój na długi czas lektury. Autorka przygląda się miejscu niezwykłemu i mającemu własną legendę - daje szansę na zakochanie się w tym schronisku: nie tylko umożliwia uświadomienie odbiorcom, jak ciężkiej pracy wymaga zaangażowanie się w działalność w Pięciu Stawach, ale też utrwala liczne humorystyczne historyjki, dowody na pomysłowość i nietuzinkowe osobowości. Bohaterowie z tej książki szybko stają się bliscy odbiorcom - można śledzić ich dokonania i docenić rozwiązania w warunkach trudnych do wyobrażenia. Beata Sabała-Zielińska tworzy pozycję, od której trudno się oderwać. To może przekonać czytelników do literatury górskiej.

Chris Niedenthal: Zawód: fotograf. Ciąg dalszy nastąpił

Marginesy, Warszawa 2020.

Inspiracja

To opowieść autobiograficzna, gęsta i pełna nie tylko ciekawostek z życia, ale i komentarzy na temat warsztatu. Powraca na rynek z bardzo ważnym uzupełnieniem. Chris Niedenthal wie doskonale, co może zainteresować czytelników sięgających po jego wspomnienia. Proponuje zatem książkę, która imponuje objętością, ale i poczuciem humoru. Autor nie tylko zaczyna powtórzeniem typowego dziecięcego zdjęcia w wieku dorosłym, ale w samym tekście niejeden raz udowodni, że potrafi opowiadać anegdoty. Wydobywa z kolejnych wydarzeń to, co najważniejsze. Najpierw prezentuje swoją drogę do fotografii (i wyjaśnia swoje pochodzenie): wkrótce jednak przejdzie do ważnych społecznych i politycznych sytuacji z Polski, które dokumentował jako fotograf "Time'a" czy "Newsweeka". Własne życie splata z wielką historią, a jednocześnie nie zapomina o technicznych aspektach swojej pracy.

Kiedy już Chris Niedenthal przedstawi siebie - przynajmniej w pozazawodowym aspekcie - może zająć się tym, co dla czytelników będzie najważniejsze: walką o dobre zdjęcia w najtrudniejszych często warunkach. Jedną z przeszkód są możliwości sprzętowe: chociaż dzisiaj zwłaszcza młodszym odbiorcom wydaje się niemożliwe, że nie ma jak przesłać materiałów do redakcji, zwłaszcza za granicę, Niedenthal przechodzi co najmniej kilka zmian - musi sporo się natrudzić, żeby rozwiązywać na bieżąco nieoczekiwane problemy, a do tego nie stracić cennych filmów. Przeżywa rozczarowania, gdy traci zdjęcia albo gdy nie udaje mu się wykonać takiego, jakie sobie zaplanował - w czasach aparatów analogowych nie miał przecież możliwości oceniania efektów na bieżąco. Walczy z absurdalnymi przepisami, uczy się, jak przechytrzyć system. To zapewnia mu sporo adrenaliny, co zresztą przekłada się jeszcze na lekturę. Autor odwołuje się do bardzo znanych obrazów, do okładek czasopism i do sytuacji, w których musiał improwizować, żeby zrobić odpowiednie zdjęcie. Opowiada o szczęściu i o podejmowaniu błyskawicznych decyzji. Robienie zdjęć w PRL-u to nie tylko szukanie ujęcia, ale też - okazji do utrwalenia wymownych scenek. Niedenthal dzieli się z czytelnikami między innymi dynamicznym dostosowywaniem się do okoliczności. Podpowiada sztuczki przydatne przy robieniu fotoreportaży: nie chodzi tylko o przybywanie na miejsce przed czasem i zostawanie, kiedy wszyscy się rozejdą, nie chodzi o noszenie ze sobą małej drabinki - a o pomysłowość i wypracowywanie sobie najlepszej perspektywy. Niedenthal uczestniczy w wydarzeniach historycznych i nie może sobie pozwolić na błędy: czasami musi powtórzyć jakąś trasę (gdy rzecz nie dotyczy konkretnej sytuacji społeczno-politycznej), ale wtedy nie ma już przyjemności z robienia zdjęcia. Daje autor szansę podglądania warsztatu: to sprawia, że publikacja będzie ciekawa dla wszystkich zajmujących się fotoreportażem. A przecież jest to również lektura znakomita do rozrywkowego czytania: Chris Niedenthal sprawnie operuje dowcipem i wie, jak przyciągnąć uwagę odbiorców. Pisze tak, by zapewnić opowieść wartką, ciekawą i niebanalną.

A uzupełnienie książki może czytelników zaskoczyć: autor bowiem odnosi się do aktualnych wydarzeń i dokumentuje wyjście młodych ludzi na ulice. Sam analizuje to, co nie podoba mu się w obecnej sytuacji w rządzie, rezygnuje z bezstronności na rzecz potężnych oskarżeń. Być może części odbiorców da w ten sposób do myślenia. A może tylko trafi do i tak przekonanych. Nie ma to znaczenia: liczy się fakt, że ta autobiografia jest wyjątkowa za sprawą podejścia Niedenthala do pisania. Właśnie tego oczekuje się od relacji fotografów.

Tomas Samojlik: Czego szukasz, Pompiku?

Media Rodzina, Poznań 2020.

Zwierzęta

Jedno z ciekawych uzupełnień serii dla najmłodszych odbiorców to wyszukiwankowe wyzwanie - ale nie to związane z graficznymi popisami. Tomasz Samojlik wykorzystuje cykl kartonowych picture booków, nadając im charakter edukacyjny. "Czego szukasz, Pompiku" to połączenie zabawy z książki gadżetowej oraz wiadomości prezentowanych także w kolejnych opowieściach serii. Żubr Pompik to bohater, który razem ze swoją rodziną zwiedza różne parki narodowe i poznaje różne gatunki zwierząt, charakterystyczne dla danego obszaru. Autor rezygnuje tym razem z opowiadań, zamiast małych form proponuje jednoakapitowe scenki. Bohaterowie - Pompik i jego siostra Polinka - przekomarzają się, biegają i szukają rozmaitych stworzeń. Pompik mówi, kogo chce w danym miejscu spotkać - Polinka rzuca podpowiedź, gdzie w ogóle szukać. Niby jest to zdanie rzucone do rata, ale skorzystają na nim również odbiorcy, bo to oni - a nie Pompik jako taki - będą musieli dotrzeć do odpowiedniego bohatera.

Każda rozkładówka to jeden obrazek z wtopionym tekstem wskazówek. Pompik i Polinka obserwują zmieniające się pejzaże, charakterystyczne dla danego parku narodowego (na początku przy odsłanianiu okienek na mapie, można sobie przypomnieć, jakie krajobrazy dominują w której przestrzeni - i czego się spodziewać po odwiedzanym parku narodowym. W samych obrazkach w ramach opowieści okienka do otwierania wtopione są w pejzaż. Nie ma tu przecież naturalnych "szafek", które można by wyposażyć w drzwi - dlatego też okienka ukrywają się w krzakach, koronach drzew, a nawet w chmurach lub w wodzie. Wszystko zależy od tego, kogo akurat szuka Pompik. Można zignorować wskazówkę Polinki (chociaż wtedy da się znaleźć poszukiwane zwierzę znacznie szybciej, a przy okazji też poszerzać słownictwo) i zaglądać do wszystkich miejsc po kolei. Wszędzie bowiem kryją się jakieś stworzenia, typowe dla danego regionu albo dla wybranego środowiska. Otwarcie okienka ujawnia, kto kryje się w gąszczu - będzie zatem tak upragnioną przez dzieci niespodzianką. Do tego na odchylanej części kartki pojawi się nazwa gatunkowa - dzieci zatem nie tylko obejrzą sobie zwierzę, które znalazły, ale również poznają jego nazwę - co ułatwi zapamiętywanie i urozmaici zabawę. Tomasz Samojlik pozwala odbiorcom na naukę i oswaja je z dziką przyrodą. Przypomina, że człowiek jest gościem w tej przestrzeni - uczy szacunku do zwierząt. Tu prym wiedzie Pompik i jego rodzina.

"Czego szukasz, Pompiku" to długa zabawa dla najmłodszych. Okienka otwierają się dość łatwo, ale trzeba będzie sprytu i sprawności manualnej - dla dzieci ich otwieranie to również ćwiczenie umiejętności. Tomasz Samojlik proponuje rodzaj szybkiego przypomnienia tego, co wskazywał w kolejnych publikacjach z opowiadaniami. Pompik podpowiada dzieciom, jak rozpoznawać zwierzęta - co może urozmaicić spacery po lasach i zainteresować najmłodszych ochroną środowiska. Jest to publikacja, w której nie dzieje się zbyt dużo: kartonowa książeczka uniemożliwia rozwijanie tematu. Każda rozkładówka pełna jest otwieranych okienek, które trzeba znaleźć na ilustracjach. Otwarcie okienka wprowadza nowego bohatera i to może przypaść do gustu maluchom. Tomasz Samojlik stworzył bohatera, który podbił rynek kreskówek, książeczek, a teraz pojawia się jako przewodnik w publikacji rozrywkowej i edukacyjnej jednocześnie. Dobry pomysł związany z kształtem książeczki został tu wykorzystany także w celach mnemotechnicznych. To frajda dla dzieci.

Tor Åge Bringsværd: Hau. Psy, pieski i bestie w baśniach, mitach i wierzeniach

Marginesy, Warszawa 2020.

Czworonożni przyjaciele

Tor Åge Bringsværd przekona do siebie błyskawicznie dzięki tropieniu obecności psów w najstarszych historiach, mitach i baśniach. Chociaż w literaturze i kulturze popularnej psów jest mnóstwo, te autor tylko wspomina (i to w bardzo ograniczonym zakresie) tylko po to, żeby zasugerować czytelnikom, gdzie mogą szukać inspiracji. Sam sięga po mniej oczywiste relacje. Wyszukuje opowieści różnych plemion, niewielkich społeczności, ludzi, którzy nie zapominają o tradycjach i o dokonaniach przodków. Tak powstaje książka absolutnie wyjątkowa i niezbędna dla wszystkich, którzy kochają psy i potrzebują potwierdzenia ich mądrości.

"Hau. Psy, pieski i bestie w baśniach, mitach i wierzeniach" to opowieść o wspólnej drodze człowieka i psa - autor specjalnie rezygnuje z obecności w książce wilków, dingo, lisów czy szakali - świadomy, że i tak będzie miał bardzo bogatą galerię zwierzęcych bohaterów. Problem nie polega na braku wiadomości, a na nadmiarze materiałów, z których można skorzystać. Dodatkowa trudność płynie z faktu traktowania legend jako rezerwuaru fabuł: często historie inspirują się wzajemnie, trudno znaleźć źródło wpływów. a przecież chodzi o przedstawianie narracyjnych początków. "Hau" to książka uświadamiająca odbiorcom, jak wiele ludzie zawdzięczają psom. Ale nie tylko. Przecież tu najczęściej ucieka się w świat fantazji. Nie zabraknie zatem psów "magicznych", bóstw lub animalistycznych wpływów na ludzi. Wśród mitów znajdą się te określane przez autora jako nieprzyzwoite, znacznie więcej jednak pokaże próby wytłumaczenia tego, co dla społeczeństw trudne do wyobrażenia. Psy towarzyszą ludziom w najbardziej podstawowych aspektach codzienności, ale też w świętach czy poznawaniu siebie. Są niezbędne, nawet jeśli budzą przerażenie. Twórcy mitów i legend puszczają wodze fantazji, kiedy potrzebują zaakcentowania niezwykłości i kiedy zależy im na podkreśleniu nieprzystępności świata. Świat z psami, wbrew pozorom, nie jest wcale gościnnym i przyjaznym miejscem, znacznie częściej psy towarzyszą władcom i uniemożliwiają realizowanie własnych pragnień. Psy - wolne od stereotypowych skojarzeń - funkcjonują tu na różne sposoby. Najciekawsze z perspektywy czytelników będzie zestawianie niezwykłych okoliczności współdziałania. Wielką siłą tej książki jest przedstawianie tekstów z różnych kręgów kulturowych: to zapewnia także zmiany tematyki oraz samych pomysłów.

Zwykle to krótkie opowiadania (albo wręcz pojedyncze scenki), pogrupowane tematycznie. Między innymi znajdują się tu mity założycielskie, psy, które towarzyszyły bogom i bóstwom, psy w relacjach z innymi zwierzętami, wyjaśnienia charakterystycznych zachowań psów, psy w kosmosie (te, które pojawiają się na przykład w gwiazdozbiorach), psy wierne i psy groźne, psy w baśniach i psy święte. Jest to przede wszystkim lektura dla ludzi poszukujących ciekawostek oraz niebanalnych rozwiązań. Autor unika powtarzania tego, co wiedzą wszyscy: jeśli już zdarza mu się nawiązać do bardzo znanych i kojarzonych zwierząt, nie rozwija przesadnie tematu, bardziej zależy mu na przybliżaniu motywów psów spoza powszechnej świadomości. Udowadnia czytelnikom, jak wiele zwierząt znalazło się w opowieściach wyjaśniających świat; pozwala się bawić tematem. Książka jest wypełniona ciekawostkami: poza literaturą pojawiają się tu jeszcze komentarze, wstawki pokazujące obecność psów inspirowaną danym tekstem. "Hau" wykorzystuje również dawne ilustracje - dowód na to, że psy w twórczości nie są zjawiskiem rzadkim ani dziwnym. Oryginalne podejście do tematu sprawia, że czytelnicy otrzymują publikację wartościową i przynoszącą sporo wiadomości.

Antti Nikunen: Leon i Lena poznają samochody

Media Rodzina, Poznań 2020.

Dla najmłodszych

Bardzo ciekawą propozycję podsuwa najmłodszym Antti Nikunen, bazując na podstawowych zainteresowaniach chłopców i… na fachowej wiedzy. „Leon i Lena poznają samochody” to połączenie bardzo prostych komputerowych grafik i tematu-samograja zwłaszcza u chłopców. Nieprzypadkowo jednak do inżyniera Karola przybywają i Leon, i Lena. W zasadzie ich obecność ma znaczenie wyłącznie w samym tytule serii, bo książka została obmyślona jako spotkanie odbiorców ze specjalistą w dziedzinie samochodów. Każda rozkładówka to osobny wielki obrazek ze schematami i komentarzami. Pojawia się od czasu do czasu bohater, inżynier Karol, który zadaje dzieciom pytania i wygłasza polecenia – zestaw zadań do wykonania ma zachęcić odbiorców do zaangażowania się w lekturę i w uważne oglądanie stron. I tak dzieci poznają między innymi budowę samochodu osobowego (który zostanie przedstawiony również w przekroju i od góry), dowiedzą się, jakie rodzaje samochodów cechują się określonym kształtem tylnej części karoserii i liczbą drzwi, poznają kilka szczegółów dotyczących zawieszenia, hamulców czy silnika, zastanowią się nawet nad samochodem przyszłości (zupełnie zaskakujący jest rozdział dotyczący kolorów samochodów – to być może ukłon w stronę tych dzieci, którym tematyka motoryzacyjna wydaje się za trudna. Znajdzie się miejsce na przeanalizowanie wyglądu deski rozdzielczej, na opisanie napędu lub na przedstawienie warsztatu samochodowego. Co ważne, dzieci będą mogły przyswoić informacje na temat ruchu pieszych i dowiedzą się też, jak zachowywać się w samochodzie – kilka prostych zasad może ułatwić wycieczki, a na pewno umożliwi uniknięcie komplikacji czy kłótni. W pewnym momencie autor zaskoczy dzieci kanapkową przerwą – i dostarczy trochę nieoczekiwanych radości w związku z przygotowywaniem posiłku.

Jest to picture book prosty, chociaż na pewno wzbogaci wiedzę maluchów i urozmaici ich zabawy, wprowadzi do słowników najmłodszych kilka ważnych terminów oraz pojęć – i oswoi z ważnymi zasadami (Leon i Lena przekonają się, do czego służy pas bezpieczeństwa albo – dlaczego nie wolno przeszkadzać kierowcy). Raczej trudno będzie przypuszczać, że po upraszczanych do granic możliwości kształtach kolejnych części samochodu dzieci nauczą się rozróżniać konkretne fragmenty (raczej będą mogły poprosić rodziców o wskazanie wybranych części) – ale mogą się czegoś dowiedzieć. Antti Nikunen ma bardzo dobry pomysł na książkę i tylko nijakimi komputerowymi grafikami trochę psuje znakomity efekt. Infantylizm obrazków sprawia, że starsze maluchy być może zniechęcą się na starcie do książki – a szkoda by było, bo to publikacja wartościowa i pełna ciekawostek. Nie ma tu klasycznej narracji, pojawia się wiele zadań i łamigłówek dla dzieci – ale najważniejsza jest możliwość przedstawienia szczegółów dotyczących samochodu. Do tego dochodzi też humor i wybieranie atrakcyjnych z perspektywy najmłodszych zagadnień – po licencyjnych tomikach o samochodzie, który składa się z czterech kół i kierownicy nad takim tomikiem można zasiąść na dłużej i to z przyjemnością.

Agnieszka Błażyńska: Dorzuć mnie do prezentu

Wielka Litera, Warszawa 2020.

Święta w pandemii

Agnieszka Błażyńska w swojej minipowieści próbowała przewidzieć, jak będą wyglądały bożonarodzeniowe dni w czasach pandemii. Nie wymyśliła wprawdzie ograniczenia do pięciu osób przy stołach, ale parę razy wyszło jej dołożenie do fabuły wydarzeń nietypowych, charakterystycznych dopiero dla 2020 roku. W swoim tomie "Dorzuć mnie do prezentu" przedstawia losy kilku różnych osób - na początku ma się wręcz wrażenie, że zaprasza do zbioru opowiadań, dopiero po pewnym czasie czytelnicy przekonają się, że łączą te drobne teksty bohaterowie. Autorka zmienia perspektywy: prowadzi narrację przez pryzmat różnych postaci, tak, żeby umożliwić czytelnikom wkraczanie w poszczególne rzeczywistości. Bywa tu oczywiście naiwnie, nie można chyba inaczej, jeśli w pierwszej historii stawia autorka na zalążek romansu. Koronawirus to coś, co w tej opowieści funkcjonuje najmocniej: bohaterka dowiaduje się, że jest chora, nie może wychodzić z domu (a właściwie z klitki) i chociaż przyjaciele dostarczają jej zakupy pod drzwi, najwięcej radości sprawia jej... policjant sprawdzający, czy przestrzega zakazu wychodzenia. Sylwester szybko awansuje na przyjaciela, zresztą nie zachowuje się jak typowy funkcjonariusz na służbie: potrafi rozbawić kobietę albo zatroszczyć się o nią. W kolejnych historiach powracają już motywy i klimaty charakterystyczne dla tematyki okołoświątecznej w opowiadaniach i powieściach. Niektórzy nie dogadują się z rodziną, inni chcą sprostać absurdalnie wysokim wymaganiom bliskich. Jedni nie radzą sobie z presją czasu, inni bardzo lubią czas prezentów i spotkań przy choince. Są tacy, którzy akurat teraz znajdują moment na wyjaśnienie zadawnionych konfliktów. Każdy jednak ma prawo do szczęścia - i o tym autorka nie zapomina.

"Dorzuć mnie do prezentu" to wielogłosowa opowieść, albo opowieść z różnych punktów widzenia. Każdy bohater ma swoje motywacje i powody do takiego a nie innego postępowania. To, co decydują się ujawnić swoim bliskim lub nowym znajomym, odsłania się podczas kolejnych historii. Agnieszka Błażyńska wprowadza po kolei bohaterów, których w tle zarysowała w poprzednich relacjach - to umożliwia jej budzenie ciekawości czytelników i szukanie związków do naświetlenia. Jeśli bohater powie, że ma problemy z jednym z domowników, ten domownik może zyskać głos i przedstawić własną wersję wydarzeń prowadzących do tego punktu. Co ważne, autorka nie powtarza fabuły. "Dorzuć mnie do prezentu" to nie jest jeden scenariusz opowiadany na wiele sposobów - to wiele scenariuszy spojonych przez moment świąt.

Pandemia na początku tomu zaprezentowana została dość szczegółowo: w życiu bohaterki wywołuje poważne zmiany zwłaszcza dlatego, że kobieta sama doświadcza choroby. Agnieszka Błażewska każe jej na krótki moment stracić siły: nie chce zbyt wystraszyć czytelników, poza tym potrzebna jest jej kobieta, która jest w stanie myśleć o potencjalnym romansie. Koronawirusa nikt nie lekceważy, chociaż z czasem psychologiczne dylematy zaczynają dominować nad kwestiami zdrowotnymi - i to w wymiarze całej powieści. Błażyńska szuka możliwości urozmaicania narracji przez formy. Zmienia bohaterów, zmienia też sposoby opowiadania historii - u każdego stara się dostrzec wiodące cechy, by wytłumaczyć nawiązywane z innymi relacje. Jest w tym przekonująca, chociaż w pewnym momencie wydaje się, że brakuje jej pomysłu na puentę, więc lawiruje między postaciami, bo tak jej najwygodniej uciec od zakończenia. Jednak mimo wszystko jest to nowe spojrzenie na bożonarodzeniowe klimaty.

Alexander Steffensmeier: Kryjówka krowy Matyldy

Media Rodzina, Poznań 2020.

Zabawy

Tym razem krowa Matylda wcale nie zachowuje się jak typowa krowa z gospodarstwa - nawet w stosunku do poprzednich historyjek tego autora zmienia swoje postawy. W tomiku "Kryjówka krowy Matyldy" Alexander Steffensmeier stawia na zabawy typowe dla dzieci. Wszystko zaczyna się przez kłótnię zwierząt o piłkę do skakania. Gospodyni radzi, by stworzenia się ze sobą dogadały, ale to nie rozwiązuje problemu. Matylda podczas zabawy w chowanego znajduje coś bardzo wartościowego: wielki i przytulny krzak bzu. Krowa postanawia urządzić w nim kryjówkę i wymyśla nawet, jak go ozdobi. Jednak kiedy szuka potrzebnych przedmiotów w domu, kryjówkę znajduje ktoś inny. Krzak bzu podoba się nie tylko Matyldzie - a zwierzęta wykazują się wielką kreatywnością, kiedy w grę wchodzi aranżacja nowego "wnętrza".

Przeważnie Alexander Steffensmeier proponował najmłodszym historie z wielkoformatowymi obrazkami, w których dało się znaleźć pozatekstowe dowcipy i pomysły imponujące także dla dorosłych (prym w wybrykach wiodły kury, zawsze zajęte czymś, o czym narrator nie mówił). Teraz jednak doprowadza warstwę graficzną aż do poziomu skomplikowanych łamigłówek: rysunków jest dużo, a wszystkie bogate w szczegóły. Opowieść w tekście zostaje mocno ograniczona - trzeba będzie uważnie prześledzić rysunki, żeby dowiedzieć się, co naprawdę zwierzęta robią i co wymyślają. Ponieważ bohaterowie (poza ludźmi, ale ci pełnią funkcje dalszoplanowe) nie mówią, rozwiązania będą widoczne dopiero dzięki ilustracjom. Steffensmeier ukrywa na obrazkach wiele dowcipów, stara się, by całość była intrygująca dla najmłodszych i nie tylko dla nich. Krowa Matylda zawsze wykazuje się humorem - nawet jeśli nie przez własne reakcje oraz działania to za sprawą zderzeń z bajkową rzeczywistością. Tym Alexander Steffensmeier do siebie przyciąga i tym udowadnia, że może stworzyć bohaterkę, która spodoba się absolutnie wszystkim. Matylda cieszy każdego - nie tylko przez nawiązania do dziecięcych zachowań. Autor tym razem wykorzystuje sytuacje typowe dla najmłodszych. Naśladuje dzieci przez postawy zwierząt gospodarskich. Najpierw wszyscy kłócą się o zabawkę - jak maluchy - później, po reakcji gospodyni, muszą pobawić się w coś innego. Dorośli zwykle przeszkadzają w rozrywkach, o czym Matylda zdąży się przekonać. Jednak wizja urządzenia sobie własnej kryjówki to zabawa najlepsza, jaką można sobie wyobrazić. Przynajmniej do czasu, w którym bohaterki nie zaintryguje coś innego. Bo kiedy wokół jest dużo towarzyszy zabaw, nie można się długo gniewać ani kłócić - na tym wszyscy by stracili. Kiedy zajmie się czymś nowym, trudno chować urazę. Przypadkowo bohaterowie odkrywają najlepszy sposób na kłótnie i spory.

"Kryjówka krowy Matyldy", inaczej niż wcześniejsze pozycje z tego cyklu, podpowiada dzieciom, co robić, kiedy ma się spore towarzystwo i kiedy trzeba wszystkich pogodzić. Bohaterowie dobrze się razem bawią zwłaszcza wtedy, kiedy nie myślą o tym, że powinni zachowywać dobre relacje. A ponieważ każdy ma inną wyobraźnię, motywów do zrealizowania we wspólnych rozrywkach będzie sporo. Kryjówka sama w sobie to dla dzieci przyciągający temat. Alexander Steffensmeier sprawia, że jest dodatkowo zagadnieniem dowcipnym. Krowa Matylda nie pozostawia wątpliwości: tam, gdzie jest, nie da się nudzić. Śmiech króluje w tych ogromnych picture bookach, autor doskonale wie, że najbardziej przyciągnie odbiorców z różnych pokoleń komizmem - i sylwetką śmiesznej krowy.