Układam puzzle. Dzikie zwierzęta

Harperkids, Warszawa 2025.

Kawałki

Tomik Układam puzzle. Dzikie zwierzęta to okazja do wykonywania przez najmłodszych ćwiczeń manualnych, ale też szansa na zabawę pod pozorami lektury. Książka jest kartonowym picture bookiem z bardzo grubymi tekturowymi stronami – żeby nie tylko łatwo się je odwracało maluchom, ale też żeby można było wykorzystywać te strony jako schowek na puzzle. Każda rozkładówka zawiera prostą informację na temat zwierząt ogólnie (po co im wodopój albo wzory na skórze) i jedną ciekawostkę na temat wybranego gatunku (jest tu lew, słoń, zebra i małpa). Jednozdaniowe komentarze to próba zagajenia i wprowadzenia szczątkowej narracji dla najmłodszych – którzy i tak szybko zajmą się zabawą.

Jeden rodzaj zabawy przy tej książeczce (poza oglądaniem obrazków) to szukanie tukana. Na każdej rozkładówce znalazł się ptasi bohater spoza właściwego rytmu opowieści – tukana trzeba wyśledzić i wskazać, co oznacza, że dzieci mają więcej motywacji, żeby przyglądać się stronom i naiwnym, upraszczanym do granic możliwości ilustracjom. Tukan przekonuje do pracy. Ale i tak wszyscy będą bawić się puzzlami. Każde zwierzę w tym tomiku zostało stworzone z dwuelementowych puzzli. Trzeba je wyjąć z wgłębienia na stronie – a potem układać na nowo. Pod puzzlami znajduje się taki sam obrazek jak na ruchomych elementach, żeby nie było lekturowego dramatu, jeśli jakiś fragment się zgubi – ale też jeśli ktoś zechce złożyć kawałki poza książeczką inaczej niż to zostało przewidziane. Nie ma wielkich fajerwerków – raczej trudno będzie się pomylić (co innego z kreatywnością – można połączyć ze sobą części różnych zwierząt po to tylko, żeby pośmiać się z absurdalnego rezultatu).

Da się na tym tomiku ćwiczyć sprawność manualną – przez wkładanie i wyjmowanie puzzli z kartonowych stron i przez dopasowywanie elementów układanek do precyzyjnie wyciętych otworów. Nie ma obaw, że części same zaczną wypadać – przygotowane zostały tak, żeby ściśle mieścić się w kartonowych stronach. Takie pierwsze puzzle w życiu malucha mogą stać się okazją do dobrej zabawy, do poznawania świata zwierząt (w tym wypadku – mocno egzotycznych, co zawsze kusi i urzeka najmłodszych), ale też do ćwiczenia rąk.

Ilustracje w tej książeczce są upraszczane do granic możliwości, bo przecież nie chodzi o to, żeby zarzucić dzieci szczegółowymi kształtami – liczy się dobra zabawa i sympatyczne miny bohaterów. Wyraziste kolory zapraszają do rozrywki – ale tak naprawdę samo układanie puzzli wystarczy jako motywacja do przystąpienia do zabawy – niczego więcej dzieciom nie trzeba. Układam puzzle to seria dla tych dzieci, dla których klasyczne układanki zawierają jeszcze zbyt małe elementy: tu puzzle są ogromne i nie wywołają zagrożenia ani frustracji najmłodszych.

Układam puzzle. W lesie

Harperkids, Warszawa 2024.

Układanka

Kolejna książka-gadżet w biblioteczce Akademii Mądrego Dziecka łączy czytanie, oglądanie obrazków i zabawę – czyli (również) ćwiczenia manualne. „Układam puzzle. W lesie” to sprytny sposób na wykorzystanie kartonowego picture booka jako źródła rozrywki dla maluchów. Każda rozkładówka zawiera tu puzzle – dwu- lub trzyelementowe układanki do wpasowania w konkretne miejsce na stronie (w odpowiednio wycięty kształt). Puzzle można wyjmować z książeczki i układać wielokrotnie – także poza samą publikacją. Dzieci zyskają zatem mnóstwo zabawy i przy okazji będą trenować koordynację wzrokowo-ruchową.

„W lesie” to zachęta do odbywania spacerów i do podziwiania przyrody. Autorzy stawiają tutaj na to, co najbardziej zawsze dzieci intryguje – czyli na zwierzęta. Zapewniają najmłodszym rozrywkę i porcję wiedzy: każde zwierzę, które można ułożyć z puzzli (niedźwiedź, jeleń, lis i królik) zyskuje tutaj krótki, jednozdaniowy komentarz, który wskazuje na zwyczaje lub zachowania wybranego gatunku. Druga strona rozkładówki zawiera także drobną wiadomość na temat życia w lesie. Jakby tego było mało, na każdej rozkładówce powtarza się też pytanie o wiewiórkę, która wprawdzie jako puzzle nie występuje, ale pojawia się na ilustracjach. To oczywiste zaproszenie do uważnego śledzenia obrazków – i lekcja spostrzegawczości dla najmłodszych. Kilkulatki mogą też ucieszyć się z powtarzalności tematu – zwielokrotnienie zadania wywoła efekt komiczny.

Bardzo grube kartonowe strony (każda musi zmieścić grube tekturowe puzzle do wyciągnięcia i dodatkowo tył ilustracji) mają tu zaokrąglone rogi, żeby dziecko nie zrobiło sobie krzywdy podczas zabawy. Do tego pojawiają się osobne wgłębienia, żeby łatwiej było wyjmować elementy układanek. Same puzzle są bardzo duże, żeby zminimalizować ryzyko połknięcia przez dziecko – i żeby ułatwić manewrowanie nimi. To doskonały pomysł na pierwsze układanki dla najmłodszych – dzieci nie tylko przekonają się, ile radości może dawać zabawa tego rodzaju, przekonają się też do książek, które kryją w sobie skarby. Niewiele tu wiadomości – ale przecież nikt nie oczekiwałby od kilkulatków, żeby były w stanie zapamiętać więcej, wystarczy drobiazg, żeby zaprosić do śledzenia „akcji” i oglądania kolejnych stron. Jest to publikacja, która łączy wyzwania – nie tylko trzeba śledzić opowieść (chociaż nie ma tu ani fabuły, ani sprawdzania wiedzy dziecka, wystarczy słuchanie czytanego przez rodzica tekstu, ewentualnie wzbogacone o opowiadanie o tym, co widać na obrazkach). Kolorowe strony z komputerowymi rysunkami przykuwają wzrok dzieci – są tu proste kształty i elementy pozbawione konturów. Do tego dochodzą zagadki (wskazywanie wiewiórki) i zadanie najważniejsze – czyli układanie puzzli w zależności od tego, jaką strategię odbiorcy przyjmą: albo z wyjmowaniem i wkładaniem z powrotem do książeczki pojedynczych zwierząt, albo z wybieraniem z całego zestawu wyjętych wcześniej elementów konkretnego zwierzęcia. Chociaż zatem są tu jedynie cztery rozkładówki, zabawa szybko się nie znudzi – będzie przekonywać najmłodszych odbiorców do korzystania z tomiku.