Noir sur Blanc, Warszawa 2026.
Bez kompromisów
Charles Bukowski dał się poznać czytelnikom jako ten twórca, który nie zamierza się podporządkowywać żadnym zasadom, lubi prowokować, jątrzyć i irytować, a do tego jest w swojej brutalnej szczerości bardzo niepoprawny politycznie – i to się sprawdzało zarówno w poezji, jak i w twórczości publicystycznej. Teraz na rynku pojawiają się „Kolejne zapiski starego świntucha” – z podtytułem „Felietony niezebrane” i będzie to książka, która z zaskoczeń przyniesie tylko jedno: słabnące ostrze ironii. Do tej pory, kiedy Bukowski tworzył wbrew światu, dbał o przesłania i o brzmienie tekstów, w tym wypadku mamy do czynienia ze zbieranymi utworami niedokończonymi albo z jakichś powodów przez autora odrzuconymi, przeważnie mniej wyrazistymi niż do tej pory – więc, co za tym idzie, też inaczej wybrzmiewającymi. Nie ma obaw: kto do tej pory nie przekonał się do Charlesa Bukowskiego, ten i teraz nie znajdzie powodu, żeby go polubić. Kto się nim zachwycał, nie zostanie przesadnie rozczarowany – chociaż czegoś tu brakuje, to jednak wciąż to szukanie prawdy poza tym, co wolno. Bukowski jako „stary świntuch” podkreśla przede wszystkim rolę pończoch u kobiet – obserwowane przez niego panie zachwycają wyłącznie wtedy, kiedy zrezygnują z nowoczesnych rajstop odbierających seksualność – ale w tych bezpruderyjnych wizjach coraz mniej jest ognia. Lawiruje bohater tych utworów między byciem poetą – i specyficznym w związku z tym spojrzeniem na świat – a funkcjonowaniem na granicy prawa. Korzysta z życia, jeśli tylko nadarzy się okazja do robienia dziwnych i zakazanych rzeczy. Czerpie radość z łamania reguł, bez względu na to, jakiego obszaru one dotyczą. Tu ma się liczyć wolność i porzucanie schematów – tylko tak bohater tych tekstów może zamanifestować swoją obecność i zdolność do samostanowienia. A jednocześnie to nastawienie na łamanie reguł zaczyna zamieniać się w specyficzne więzienie – nie da się jednoznacznie polubić postaci, która buntuje się już tylko dla samego buntu – a często jest tak, że bohater Bukowskiego chce jeszcze raz zaszokować, chociaż już nie bardzo ma czym. I w tym kontekście „Kolejne zapiski starego świntucha” zaczynają wybrzmiewać dużo mroczniej niż poprzednie publikacje tego autora.
Co ciekawe, chociaż podtytuł książki wskazuje na przynależność gatunkową tekstów, nie można powiedzieć, żeby w książce znalazły się felietony. Owszem, czasami są tu odniesienia do rzeczywistości pozaliterackiej, drobne scenki z życia i doświadczeń autora, albo przeniesione na literaturę jego przeżycia i przemyślenia – ale raczej to pojedyncze obrazki do wstawienia w większe teksty, fragmenty większej całości, niezrealizowanej, niewykorzystanej i niezbyt spójnej. Można dzięki temu zajrzeć do wyobraźni poety, można sprawdzić, ile z jego pomysłów znalazło swoje miejsce w literaturze, a ile nie miało możliwości przekonać czytelników. Jest tu Bukowski idący pod prąd, jest Bukowski kreujący się na złego i na aspołecznego – i jest Bukowski, który widzi więcej niż zwykły odbiorca, który funkcjonuje po to, żeby przedstawiać światu brutalne prawdy o nim samym.
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz